«رسانه صباانرژی»: سیاست شفافیت مالی در دوران جدید مدیریتی هلدینگ صباانرژی تنها در شعار خلاصه نمیشود. هماکنون گامهای اجرایی جدی برای این سیاست کلان برداشته شده که ابلاغیه مدیرعامل این هلدینگ درخصوص عرضه ضایعات و اموال مستعمل شرکت های تابعه در بورس کالا یکی از گامهای مهم پروسه شفافیت است. این ابلاغیه اکنون مورد استقبال مدیران عامل شرکتهای تابعه واقع شده و تمامی شرکتهای مشمول، در حال پیگیری موضوع هستند. برای بررسی ضرورتها و چالشهای فرایند عرضه ضایعات و اموال مستعمل در بورس کالا با «محمدرضا بهنامزاده، مشاور مدیرعامل هلدینگ صباانرژی در امور بازرگانی و بورس» گفتگو کردهایم. وی پیش از این به مدت هفت سال مدیریت پذیرش بورس کالا را برعهده داشته و از تجربه و تخصص بالایی در این حوزه برخوردار است.
◀ به عنوان اولین سوال بفرمایید عرضه ضایعات و اموال مستعمل در بورس کالا، چه اهمیت و ضرورتی دارد؟
مهمترین موضوع، شفافیت است. وقتی در بستری هستید که تعداد افراد بیشتری میتوانند عرضه کالا و شرایط وضع شده از سوی فروشنده کالا را مشاهده نمایند، به تبع آن تعداد بیشتری در خرید کالا شرکت میکنند. از طرفی قیمت را عرضه و تقاضا مشخص مینماید، در نتیجه شفافیت نسبت به برگزاری مزایده بیشتر است.
◀️ از نظر فرآیندی، عرضه کالا در بورس چقدر اهمیت دارد؟
طبق ماده 17 قانون توسعه ابزارها و نهادهای مالی، هر کالایی که از طریق بورسهای کالایی داد و ستد بشود، نیازمند گذراندن تشریفات مزایده و مناقصه نمیباشد به همین جهت پذیرش و عرضه کالا در بورس کالا منجر به کوتاه شدن زمان فروش کالا میشود زیرا که فرآیند مزایده نسبت به فرآیند پذیرش و عرضه کالا در بورس کالا زمانبر است .
◀️ نگاه نهادهای نظارتی به عرضه ضایعات و محصولات در بورس کالا چیست؟
چون این کالاها در بورس کالا عرضه شده و شرایط برای تمامی متقاضیان یکسان میباشد، حساسیت نهادهای نظارتی به دلیل شفاف بودن معاملات، کمتر از شیوههای سنتی خواهد بود.
◀️ شما چندین سال در بورس کالا مسئولیت داشتید. ساز و کار سریعترِ رسیدن شرکتها به مرحله عرضه محصول در بورس کالا بهویژه درخصوص عرضه کالاهای ضایعاتی چیست؟
اغلب شرکتهای تابعه صباانرژی، فروشنده یا خریدار کالا در بورس کالا بودهاند. در نتیجه به طور کامل به ساز و کار بورس کالا اشراف دارند. تنها مساله مورد تاکید این است که فرمهای پذیرش بهطور صحیح تکمیل و مدارک به صورت کامل ارسال گردد. در اغلب مواقع، کمیته مربوط به پذیرش کالاها، هر هفته برگزار میشود. لذا در صورت کامل بودن مدارک، امکان پذیرش و عرضه کالا در کمتر از 7 روز کاری وجود دارد .
◀️ مهمترین چالشهای عرضه ضایعات و محصولات در بورس کالا چیست؟
چالش خاصی وجود ندارد. فقط در بورس کالا تمامی ضایعات باید به صورت همگن فروخته شوند. تنها چالش ممکن این است که حجم کالا کمتر از حداقل مقدار حجم عرضه باشد به همین خاطر امکان پذیرش آن وجود نخواهد داشت .
◀️ برخی شرکتهای صباانرژی در حال حاضر کالاهای اصلی خود را در بورس کالا عرضه میکنند، مثل پتروشیمی جم پیلن و پتروشیمی مسجدسلیمان. آیا سیاست هلدینگ صباانرژی این است که شرکتها محصولات خود را در بورس کالا عرضه کنند؟
مطابق دستورالعمل تنظیم بازار محصولات پتروشیمی، کلیه محصولات پتروشیمی در بازار داخل باید در بورس کالا عرضه شوند. اگر هم قرار باشد کالایی در خارج بورس کالا به فروش برسد نیاز به مصوبه ستاد تنظیم بازار دارد. در خصوص اکثر محصولات معدنی و فلزی با اهمیت نیز این مقررات وجود دارد. در حال حاضر فروش محصولات صادراتی الزامی به عرضه در بورس کالا ندارند هر چند که در سالهای اخیر بعضی از عرضهکنندگان به دلیل شفافیت معاملات، اقدام به عرضه کالا در رینگ صادراتی بورس کالا نمودهاند.
◀️ آیا شرکتهایی همانند ایرانیاسا که تنوع محصول دارند و یا شرکتهایی همچون لولهسازی اهواز که سفارشمحورند، امکان پذیرش و عرضه در بورس کالا را دارند؟
با توجه به ابزارهای بورس کالا جواب سوال بله میباشد. شرکتهایی که تنوع محصول دارند میتوانند محصولات را با مشخص کردن مقدار هر گرید به صورت سبد محصول، عرضه نمایند. در این خصوص عرضههای گروه صنعتی بارز در سالهای گذشته میتواند الگوی مناسبی برای عرضه این قبیل از شرکتها باشد. همچنین شرکتهای سفارشمحور نیز میتوانند با مشخص کردن محصول پایه، نسبت به عرضه به صورت سلف اقدام نماید و پس از معامله، خریداران براساس نیاز خود و در محدوده توانایی تولید، نسبت به اعلام تغییر مشخصات با کسر/صرف پریمیوم به عرضهکننده اقدام کنند. برای مثال، شرکت فولاد مبارکه اصفهان به عنوان بزرگترین شرکتهای تولیدکننده ورق فولادی کشور، از سال 1382 نسبت به عرضه انواع ورق فولادی در بورس اقدام کرده است .
◀️ و صحبت پایانی شما؟
ما در صباانرژی به عنوان سهامدار عمده شرکتهای تابعه، باید بر آنها نظارت داشته باشیم. مهترین کار ما این است که سعی کنیم عرضه کالای شرکتها در بازاری انجام شود که قابل رصد و دارای شفافیت باشد. در حال حاضر در کشور، بازار دارای ساختار قانونی و شفاف به اندازه بورسهای کالایی وجود ندارد. همچنین فروش و خرید کالا در بورس کالا، دارای کمترین چالش حقوقی بوده که میتواند منجر به جلوگیری از هزینههای حقوقی گردد لذا توصیه اکید هلدینگ به عرضه حداکثری محصولات در بورسهای کالایی میباشد. در پایان نیاز به یادآوری است که هدف اصلی هلدینگ صباانرژی حفاظت و افزایش دارایی بازنشستگان است که نظارت دقیق، منطقی و اصولی بر شرکتهای زیرمجموعه منجر به این مهم میگردد.